เตือนภัยสายแซ่บ! เช็ก 5 จุดเสี่ยงในจานส้มตำ ป้องกันพยาธิและเชื้อโรคก่อนสายเกินแก้

ส้มตำถือเป็นเมนูยอดนิยมที่ครองใจคนไทยเสมอมา แต่อย่างไรก็ตาม การรับประทานเมนูนี้โดยเฉพาะสูตรปูปลาร้า อาจแฝงไปด้วยความเสี่ยงต่อสุขภาพหากวัตถุดิบที่นำมาใช้ไม่ผ่านการปรุงสุกที่ถูกสุขลักษณะหรือจัดการไม่สะอาดเพียงพอ

ความเสี่ยงจากพยาธิใบไม้ตับและวัตถุดิบดิบ

พยาธิใบไม้ตับเป็นภัยเงียบที่ติดต่อสู่คนผ่านการบริโภคปลาน้ำจืดที่มีเกล็ดแบบดิบหรือปรุงสุกๆ ดิบๆ โดยเฉพาะปลาในวงศ์ตะเพียน หากนำมาทำปลาร้าโดยไม่ผ่านความร้อนหรือกระบวนการหมักที่ไม่ได้มาตรฐาน ตัวอ่อนของพยาธิอาจเข้าสู่ร่างกายและไปฝังตัวอยู่ในระบบท่อน้ำดี ซึ่งในระยะยาวอาจนำไปสู่การอักเสบเรื้อรังและเสี่ยงต่อโรคมะเร็งท่อน้ำดี

นอกจากนี้ วัตถุดิบอื่นๆ เช่น ปูนาดิบ กุ้งฝอย หรือหอยน้ำจืด ต่างเป็นแหล่งสะสมของเชื้อแบคทีเรียและพยาธิชนิดต่างๆ ที่ปนเปื้อนมาจากดินและแหล่งน้ำ หากรับประทานโดยไม่ผ่านความร้อนที่เพียงพอ ย่อมเพิ่มโอกาสเสี่ยงต่ออาการท้องเสียและอาหารเป็นพิษได้

ความเข้าใจผิดเกี่ยวกับเครื่องปรุงรสจัด

หลายคนมักมีความเชื่อว่าการปรุงรสส้มตำให้จัดจ้านด้วยพริก มะนาว หรือเกลือ จะสามารถฆ่าพยาธิและเชื้อโรคได้ แต่ในความเป็นจริงแล้ว เครื่องปรุงเหล่านี้ไม่สามารถกำจัดเชื้อโรคได้ทั้งหมด วิธีที่ปลอดภัยและได้ผลดีที่สุดในการป้องกันคือการปรุงอาหารให้สุกด้วยความร้อนอย่างทั่วถึงเท่านั้น

สุขอนามัยของผักสดและร้านค้า

ผักสดที่ใช้เป็นส่วนประกอบหรือผักเคียง เช่น มะละกอ ถั่วฝักยาว หรือผักบุ้งดิบ อาจเป็นพาหะของเชื้อโรคหากล้างไม่สะอาด หรือมีการวางปะปนกับวัตถุดิบดิบ ดังนั้น ร้านค้าควรให้ความสำคัญกับการรักษาความสะอาดของอุปกรณ์ แยกการจัดเก็บวัตถุดิบดิบและของพร้อมรับประทานออกจากกันอย่างชัดเจน รวมถึงผู้ปรุงควรล้างมือหรือสวมถุงมือขณะเตรียมอาหารทุกครั้ง

กินอย่างไรให้ปลอดภัย

การป้องกันที่ดีที่สุดไม่ใช่การงดรับประทาน แต่คือการเปลี่ยนพฤติกรรมเป็นการ "กินแบบรู้ทัน" โดยเลือกเลือกร้านที่ใส่ใจสุขอนามัย หลีกเลี่ยงเมนูที่ใช้ของดิบ และสนับสนุนการปรุงสุกเพื่อลดความเสี่ยงต่อสุขภาพในระยะยาว