สธ. แจงปมตรวจพบพยาธิใบไม้ตับในนิสิต ยันเป็นแค่การคัดกรอง ย้ำต้องตรวจซ้ำเพื่อความแม่นยำ

เมื่อวันที่ 10 กรกฎาคม 2569 ณ สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.) กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เครือข่ายหน่วยงานด้านสาธารณสุข นำโดย สวรส., กรมควบคุมโรค และมหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้ร่วมกันแถลงชี้แจงสถานการณ์และข้อเท็จจริงทางวิชาการ กรณีที่มีการตรวจพบพยาธิใบไม้ตับในกลุ่มนิสิต เพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องแก่ประชาชนและลดความตื่นตระหนกจากข้อมูลที่คลาดเคลื่อน

ย้ำเป็นเพียงการคัดกรอง ไม่ใช่วิกฤต

หน่วยงานที่เกี่ยวข้องยืนยันว่า เหตุการณ์ดังกล่าวถือเป็นการตรวจคัดกรองกลุ่มเสี่ยงตามกระบวนการปกติ ซึ่งจำเป็นต้องมีการตรวจซ้ำเพื่อยืนยันผล โดยมองว่าสถานการณ์นี้ไม่ใช่ภาวะวิกฤต แต่เป็นโอกาสสำคัญในการปลุกกระแสสังคมให้ตระหนักถึงอันตรายจากการรับประทานอาหารดิบ ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของการติดเชื้อและนำไปสู่โรคมะเร็งท่อน้ำดี

สถานการณ์การติดเชื้อและภาระทางสาธารณสุข

ข้อมูลระบุว่า ปัจจุบันประเทศไทยมีผู้ติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับไม่น้อยกว่า 6 ล้านคน ซึ่งกลุ่มคนเหล่านี้มีความเสี่ยงที่จะพัฒนาไปเป็นโรคมะเร็งท่อน้ำดีได้ในอีก 20-30 ปีข้างหน้า ส่งผลให้เกิดความสูญเสียทั้งชีวิตและภาระค่าใช้จ่ายในการดูแลรักษาพยาบาลสูงถึงปีละ 13,500 ล้านบาท

มาตรฐานการตรวจวินิจฉัย

ด้าน นพ.ยงเจือ ได้ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า ในปัจจุบันแนวทางการวินิจฉัยการติดเชื้อพยาธิใบไม้ตับยังคงยึดถือมาตรฐานตามองค์การอนามัยโลก คือการตรวจอุจจาระเป็นหลัก แม้ว่าในปัจจุบันจะมีการพัฒนานวัตกรรมการตรวจรูปแบบใหม่ๆ ขึ้นมาบ้าง แต่ทั้งหมดนั้นยังคงอยู่ในขั้นตอนของการวิจัยและพัฒนา จึงยังไม่สามารถนำมาใช้ทดแทนวิธีการตรวจมาตรฐานเดิมได้ในขณะนี้